Can Çıkar Huy Çıkmaz Mı?

Doğduğumuz andan itibaren bizimle olan birçok özelliğimiz var ve hiçbirinden öyle kolaylıkla kurtulamıyoruz. Hatta bazılarından kurtulmak kelimenin tam anlamıyla imkansız. Göz rengi, boy gibi aleni olanlar ya da sessizce ortaya çıkacağı günü bekleyen genetik hastalıklar. Ama içlerinde öyle biri var ki, biraz sonra siz de anlayacaksınız, hepsinden daha tehlikeli. Etkileri pek anlaşılmayan suçu üzerine hiç almayan, kendini bir şekilde aklamayı hep başaran; Mizaç.

Freud’a göre kişiliğiniz ve sizi siz yapan her şey yaşamınızın ilk 6 yılında oluşur ve biter. Siz de geri kalan ömrünüzü ya bunun sefasını sürerek ya da izlerinin gölgesinde gezinerek geçirirsiniz. Belki bunu çok katı bulabilirsiniz, ben de öyle buluyorum ama çocukluk çağının yetişkinliğe etkisini de küçümsemiyorum.

Karakter, doğuştan gelen mizaç ile çevresel etkenlerin ve yaşantıların birleşimiyle kişiyi eşsiz yapan özelliklerin bütünüdür. Ayrıca yine kişiye özgü davranış örüntülerini de tanımlar diyebiliriz.

Yani görünürde mizaç tek başına etken değildir deneyim ve çevre etkisiyle birlikte yetişkin kimliğimizi ediniriz. Fakat bu sözde sac ayaklarının aslında mizaçla aralarında nasıl bir ilişki olduğunu incelersek bunun nasıl bir yanılgı olduğunu da anlarız.

Bebeklerle yapılan araştırmalar gösteriyor ki zor mizaçlı bebekler yani hepiniz bilirsiniz sürekli ağlayan huzursuz gibi gözüken ve çevreye de huzur vermeyen bebekler, bu bahtsız varlıklara çevrenin tepkisi de olumsuz oluyor. Anne ya da bakım veren daha az iletişim kuruyor daha az gülümsüyor fakat diğer yandan kolay mizaçlı neşeli ve sürekli gülümseyen bebekler ile bakım veren ve çevre çok daha fazla iletişim kuruyor onlara daha sevecen yaklaşıyor. Ayrıca bahtsız demem kesinlikle boşuna değil ilerleyen yıllarda zor mizaçlı bebekler akıllı uslu çocuklara dönüşseler bile çevre yine de onları zor mizaçlı olarak tanımlayabiliyor.

Bu çocuklar büyüdüklerinde ne oluyor dersiniz? Hemen basit bir akıl yürütmeyle yetişkinlik yıllarında bu kez onların kendilerini bu şekilde tanımlayacaklarını söyleyebilirim. Geçimsiz, hırçın, alıngan…. Bu sesleri o kadar fazla duyarlar ki kendi seslerinden ayırt edemez hale gelirler dolayısıyla da onları tanımladığımız bu cümleler zamanla onların iç seslerine dönüşür.

Çok acımasızca öyle değil mi? Çünkü hayatlarını etkileyecek bu durumun farkında bile değiller bu yüzden değiştirmek için de ellerinden bir şey gelmiyor. Onların gelmez evet ama bizim yapabileceğimiz neler var gelin bir de bunlara bakalım..

Parçanın başlığına dönecek olursak, can çıkar ama huy da elbette çıkar fikrimce. Doğru yaklaşımlar sergilersek çocukları mizacın boyunduruğundan kurtarabiliriz bile. En basit haliyle sürekli kavga çıkaran kimseyle anlaşamayan çocuğunuza ya da öğrencinize ara buluculuk görevi verip bu işte harika olduğunu söylerseniz o da kendini öyle görmeye ve daha ılımlı davranmaya başlayacaktır. Bu basit ama etkili taktik yetişkinlerde bile işe yarar.

Hatta şöyle söyleyeyim durun ve düşünün siz gerçekte kimsiniz? Söyledikleri gibi alıngan mısınız mesela yoksa sadece böyle söylemelerine mi alınıyorsunuz?

Belki gerçekten çabuk öfkelenen bir yapınız vardır ama bu öfkeyi yönetmek için harcadığınız çabadan kimler haberdar?

Arkadaşları sevgilileri ya da hayatımızda hiçbir yeri olmayacak birsürü insanı tanımak için olağanüstü bir çaba sarf ederken sıra kendimize gelince hatta ‘gelirse’ verilmiş peşin hükümleri öylece kabul edip neyi gerektiriyorsa öyle davranmak ne kadar doğru?

Yazımı söylediklerimle alakalı çok anlamlı bir alıntılıyla noktalıyorum,

başka yazılarda görüşmek dileğiyle. En kısa zamanda kendinizle tanışın , sağlıcakla kalın..

“Bir kez kendini bulmuş olan kişinin bu yeryüzünde yitirecek hiçbir şeyi yoktur artık. Ve bir kez kendi içindeki insanı anlamış olan bütün insanları anlar.” 

Olağanüstü Bir Gece- Stefan Zweig

Can Çıkar Huy Çıkmaz Mı?’ için 5 yanıt

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s