İçimizdeki Şeytan- Sabahattin Ali/ Özet-İnceleme

Demek hayat böyle iki adım ilerisi bile görülmeyen sisli ve yalpalı bir denizdi.

Roman bir vapur yolculuğu ile başlıyor. Ömer, arkadaşı Nihat’a yaradılışla ilgili felsefi düşüncelerini aktarırken Nihat pek ilgilenmez bir tavırla onu dinliyor arada konuyla hiç ilgisi bulunmayan sorular sorarak Ömer’i biraz da kızdırıyor. Vapurdan inecekleri sırada Ömer’in gözüne bir kız ilişiyor ve bu kıza görür görmez tutuluyor.

Nihat’ın durdurma girişimlerine rağmen kızla tanışmaya giderken ‘A.. Ömer’ sözleriyle irkiliyor ve kızın yanında oturan kadının akrabası Emine teyze olduğunu o an fark ediyor. Adının Macide olduğunu öğrendiği kızın da akrabası olduğunu Emine teyzeden öğreniyor. Balıkesir’den gelen bu kızı konservatuvar okusun diye yanlarına aldıklarından kızın pek iyi huylu olduğundan fakat zavallının bir hafta önce babasının öldüğünden bahsediyor. Bir de bir türlü bunu Macide’ye söyleyemediklerinden.

Macide’nin Balıkesirdeki yaşamının belki de en önemli kısmı müzik öğretmeni Bedri ile tanışmasıdır. Karşılıklı fakat hiç söylenmemiş kısa bir aşkı Balıkesir’deki lisede paylaşırlar ve Bedri’nin okuldan ayrılmasıyla – tesadüfler Bedri’yi Macide’nin karşısına yeniden çıkarana kadar- bu aşk da son bulur.

Ömer kaderin kendisinden yana oynadığı bu oyuna sevinerek çok geçmeden teyzesini ziyaret eder ve bu bahane ile de Macide ile tanışır. Fakat her nasılsa bu tanışma günü Macide’nin babasının öldüğünü öğrendiğinin ertesi gününü bulmuştur.

Ömer Macide’ye duyduğu derin hislerini ve aşkını ona açar. Hayatında tutunacak pek dalı kalmamış olan Macide’ye uzatılmış bir yardım eli gibidir Ömer’in tutkulu aşkı. Hiç durmadan, takılmadan söylediği göz dolduran sözler Macide’yi adeta büyüler.

”Birbirimize rastlamadan evvelki hayatımız sahiden birbirimizi aramaktan başka bir şey değilmiş…”

Aralarında hızlıca gelişen tutkulu bir aşk başlar. Bu aşk Ömer tarafında daha sürükleyici ve derinden yaşanır. Öyle ki Macide öl dese ölebileceğine ve öldür dese hiç düşünmeden bir masumun canını alabileceğine tüm kalbiyle inanmıştır.

Ömer her sabah Macide’yi, okula bırakmaya ve her akşam çıkışta da onu okuldan almaya başlar. Macide’nin hayatındaki bu yeni durum ev halkı tarafından da çok geçmeden fark edilir. Zaten babasının ölümü üzerine Macide için yollanan aylık harçlıkların da kesilmesiyle Emine teyze iyiden iyiye Macide’ye düşmanca davranmaya başlar.

En sonunda bir gün ipler iyice kopar ve Macide gece yarısı bavulunu toplayarak o evi terk eder. Kapının önünde ne yapacağını düşünürken Ömer’i karşısında bulur…

”Tam yaşamaya başladığım bu andan itibaren beni öldü saysınlar..”

Macide’nin gidecek hiçbir yerinin olmaması – gerçekten yok muydu, yoksa böyle düşünmek daha mı kolaydı? – Ömer’in peşine takılıp onun karısı olmasıyla sonuçlanacak bir dizi olayların başlangıcı olur. Ömer’in evine gittiğini bilen ve bir teslimiyet içerisinde adımlarını ona uydurmaya çalışarak ilerleyen Macide gerçekten neyle karşılaşacağını bilseydi acaba bu kadar emin adımlar atabilir miydi?

Buradan sonra yaşam hem Macide hem de Ömer için süratle ve önünü alamayacakları şekilde değişir.

Ömer için, şimdiye kadar sorun olmayan borçla geçinmenin güç gelmediği tanıdık birini görsem de yemeğimi ödese diye idare ettiği günler Macide ile birlikte geride kalır. Bunun yerine geçim sıkıntısı, para idaresi, ayın sonunu bir türlü getirememe gibi sorunlar başlar. Bir pansiyonun tek gözlü odasında geçinmeleri gerekmektedir.

Fakat yalnız para sıkıntısı da değil. Ömer’in gelgitli halleri, arkadaşlarına bir türlü hayır diyememesi bazen evde karısını saatlerce bekletip hayır diyemediği arkadaşlarıyla içtikten sonra eve dönmesi. Ömer bütün bu davranışlarının nedenini içimdeki şeytan dediği bir şeyle açıklar. Bütün o istemediği davranışları yapması, iradesini kullanıp hayır diyememesi, bazen kendisini bekleyen bir eşi olduğunu unutması..

Bütün bunları ona yaptıran içimizdeki bu şeytandır işte. Macide yine bir teslimiyet içerisinde bunları da kabullenir. Ömer’in ruhunu arındıracağına onu iyileştireceğine kendini inandırır. Hatta onun kendisine muhtaç olduğuna ona bakması göz kulak olması gerektiğine o kadar inanır ki bence nihayetinde kendi varlığını unutur. Bu teslimiyetteki en büyük pay da muhtemelen Ömer’in her yaptığı yanlıştan sonra Macide’nin ellerine kapanması ona ‘karıcığım’ diye yalvararak sevgisini ilan etmesidir.

Parasızlık ve çaresizlik en sonunda Ömer’e olmayacak bir şey yaptırır..

” Kendi ruhunun pisliğini bu kadar yakından gören bir adam başkalarının temiz olacağına inanabilir mi? ”

Öncelikle Ömer’in dostu, dairede birlikte memurluk yaptığı Hafız Hüsamettin Efendi’yi tanımamız gerekiyor. Kendisi beş çocuk babası, cebinde devamlı olarak üç beş kuruş bulunan bununla geçinmeye çalışan ve zekasıyla sohbetiyle Ömer’i etkilemiş bulunan bir karakter.

O da Ömer’ in Macide’yi alıp eve getirmesiyle hemen hemen aynı zamanda hayatına bambaşka bir yön verecek bir durum yaşıyor. Hapisteki kayınbiraderinin çıkar çıkmaz geri öderim yalvarmalarına dayanamayarak dairenin kasasından kefaret parası çalıyor. Fakat kayınbiraderi hapisten çıktıktan sonra tabii ki bu parayı ödemiyor. Hafız’da da böyle bir parayı yerine koyacak güç yok. Derdini Ömer’e açıyor, Ömer ‘de Hafız’ ın bu yaşadıklarını kendi arkadaşı Nihat’a anlatıyor. Yanlışlar zinciri bununla birlikte başlıyor.

Arkadaşı Ömer’e bir akıl veriyor. Hafız’ı kendisini ihbar etmekle tehdit etmesini ve kasadan onun için de para aldırmasını istiyor. Başlarda bu fikri iğrenç bulsa da zamanla içine düştüğü çaresizlik ve Ömer’in düşüncesine göre içindeki şeytan onu bir türlü rahat bırakmıyor.

Ömer, kendisine en zor zamanlarında destek olan elindeki azıcık parasını bile hep kendisiyle paylaşan dostu Hafız Efendi’ye ihanet ediyor..

” Ben sana rehber değil, ancak yoldaş olabilirdim, fakat yolu ikimiz de bilmiyorduk ve birbirimize yük olmaktan birbirimizi şaşırtmaktan başka bir şey elimizden gelmiyordu. ”

Bu olayların hepsi birbirine bağlı ve hepsi önemli. Ömer’in Hafız’a para çaldırması, Macide’nin müzik hocası Bedri’nin Ömer’in eski arkadaşlarından olması ve hayatlarına yeniden dahil olması. Hatta uzunca bir süre Bedri’den aldıkları borç paralarla evlerini geçindirebilmeleri başından beri Macide’yi rahatsız eden Ömer’in arkadaşları ve Ömer’in onlara devamlı boyun eğmesi.

Bedri, Macide ve Ömer’in hayatını tümüyle değiştirecek olan, Macide’nin Ömer’le geçirdiği son 24 saate ve böylece kitabın da son bölümüne giriş yapıyoruz.

Birlikte gittikleri bir eğlencede Ömer’in kendini kaybederek belki de gayet aklı başında ve isteyerek arkadaşı Ümit’e göstermemesi gereken bir yakınlık göstermesi. Karısını tamamen unutarak bütün geceyi Ümit’le geçirmesi ve adeti olduğu üzere eve geldiklerinde karısının ellerine kapanarak ondan özür dilemesi ile geçirdikleri kötü gecenin sabahında Macide Ömer’e bir mektup yazarak onu terk etmeyi kafasına koyar. Sayfalarca süren mektubunu tamamladığı sırada Bedri’nin getirdiği haberle tesadüfler yine Macide’nin yaşamındaki etkisini gösterir.

Nihat ve onun diğer arkadaşlarının çevirdiği işler nedeniyle Ömer’de dahil olmak üzere hepsinin tutuklanmış olduğu haberini alır. Böyle bir durumda eline mektup tutuşturarak kocasını terk etmeyi kendisine yakıştıramayan Macide beklemeye karar verir.

Ne var ki yaşadıkları o gece yalnız Macide’yi değil Ömer’i de değiştirmiştir. Aradan geçen haflarda Bedri ile Ömer’i ziyaret eden Macide son ziyaret gününde Ömer’in kendisini görmek istemediğini öğrenir. Ömer,Macide’yi ister bir kardeş isterse eş olarak Bedri’ye emanet eder.

Yaptıklarının bedelinin ve Macide’ye sunduğu hayatın farkına varmış ve artık onun hayatından çekilmeye karar vermiştir.

Roman, iki aşığın birbirlerinden habersiz bir şekilde birbirlerini terk etmeleri ile son bulur.

sana kızgın değilim

sana kızmayacak kadar seni iyi tanıyorum…

sonra seni seviyorum…

neden sevdiğimi bilmeden seviyorum…

bu sevgiyi her gittiğim yere beraber götüreceğim…

Allahaısmarladık.. *

*Macide’nin Ömer’e mektubu

Tüm fotoğraflar ve yazının tamamı şahsıma aittir.

Aygün Tertemiz

İçimizdeki Şeytan- Sabahattin Ali/ Özet-İnceleme’ için 4 yanıt

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s