Üstün Zekalı Çocuklar

Başlamadan önce bir soru sormak istiyorum. Anne ya da baba olarak bir çocuk sahibi olacağınızı düşünmenizi istiyorum fakat çocuğunuz için size iki seçenek sunulmuş olsun. Çocuğunuz ya normal zekanın altında ya da üzerinde bir zeka potansiyeline sahip olacak. İkisinden birini seçmek zorundasınız.

Hangisini seçtiniz?

Kolaylıkla şöyle bir tahminde bulunabilirim ki bu yazıyı okuyan kişilerin büyük bir çoğunluğu normal zekanın üzerinde bir çocuğa sahip olmayı tercih ettiler. Hatta belki aranızda bu ne saçma soru üstün zekalı olması için yapabileceğimiz bir şey varsa zaten yapalım da yeter ki olsun demiş bile olabilirler.

Şimdi gelin sizinle bu tercihinizin göründüğü kadar süslü bir seçenek olup olmadığını tartışalım:

Üstün Zekalı Olmak Ne Demek

Üstün zeka ya da genel manada zeka kavramı hala üzerinde uzlaşılmış belirli ölçütleri olan bir kavram değil. Aslında olmaması da belki daha yararlıdır. Çünkü zeka toplumdan topluma ya da içinde bulunulan zamandan zamana değişiklik gösterir.

İçinde bulunduğumuz çağda genel olarak üstün zeka yerine üstün yetenek terimi de kullanılmaya başlanmıştır. Çünkü ‘akranlarından belirgin düzeyde üstün başarı ve yetenek gösteren’ bu çocukların potansiyelleri çok çeşitli alanlarda ortaya çıkabilmektedir.

Üstün zeka sıradışı olmasından kaynaklı birtakım zorlukları da beraberinde getirir. Bu zorluklar bazen topluma uyumla ilgilidir bazen okul ortamına alışamama ile bazen kişinin kendi benliğiyle ilgili olabilir.

Ayrıca şunu da biliyoruz ki üstün zeka özel eğitim alanının da üvey evladı olarak varlığını sürdürmeye devam etmektedir. Peki henüz hiçbir tanı almamışken bu çocukları bizler nasıl ayırt edebiliriz?

Çocuğumun Üstün Zekalı Olduğunu Nasıl Anlarım?

Çocuklar belirli yaşlarda belirli birtakım gelişim özellikleri sergilerler. Bu durumdan çeşitli nedenlerle sapan çocuklarda da buna göre farklı özellikler ortaya çıkar. Bebeklik döneminde üstün zeka göstergelerinden bazıları:

  • Uzun dikkat süresi
  • İlk aylarda dil gelişiminin başlaması
  • Erken yaşlarda düzgün cümle yapısı ile konuşabilme
  • Erken yaşta ( 3-4) okumaya başlama ve okumayı takiben yazmaya başlama
  • Hızlı öğrenme
  • Çocukların çok sevdiği ‘bu ne?’ sorusunun ardından gelen ‘nasıl?’ ve ‘neden?’ soruları.

Çocuklarının üstün zekalı/yetenekli olduğunu düşünen annelerin, araştırmalara göre, büyük çoğunlukla haklı çıktığını biliyor muydunuz?

Üstün Zeka ile Karışan Terimler

  1. Deha: Deha düzeyinde zekaya sahip olan çocuklar 10 yaşına gelmeden önce herhangi bir yetenek alanında yetişkin düzeyinde performans ortaya koyabilirler. Yetenekli oldukları alanda olağanüstü hızlı öğrenebilirler ve performansları mükemmele yakındır. Tanıdığımız bazı dehalar: Picasso, İbn-i Sina, John Stuart Mill
  2. Savant Sendromu: Hem deha düzeyinde bir yeteneğe sahip olan hem de zihinsel engeli bulunan kişilere Savant adı verilir. Bu kişiler zihin engellerinin yanı sıra en az bir alanda olağanüstü yetenek gösterebilirler. Zihin engelleri genellikle soyut düşünme gücü ile ilgilidir. Yeteneklerinin de çoğu zaman farkında olmayabilirler sadece zihinlerinde oluverir nasıl yaptıklarını anlayamazlar.

Üstün Zekalı Çocuk ve Aile

Üstün zeka ile deha sıklıkla birbirine karıştırıldığı için aile ve çevre bazen üstün zekalı çocuktan beklediği performansı göremez. Deha düzeyinde bir zeka toplumda kolaylıkla fark edilir fakat üstün zeka/yetenek bu kadar kolay göze çarpmayabilir bu nedenle bu çocuklar da hiç fark edilmeden ve potansiyellerini kullanamadan yaşayıp giderler. Dahası üstün zeka tanısı almış çocuktan olağanüstü başarı ve yetenek beklemek yaygın bir yanlış kanı olsa da çocuk için oldukça adaletsiz bir yargılamadır.

Üstün zekalı çocuklarla ilgili düşünülen yaygın yanlışlardan biri de bu çocukların zaten hangi koşullarda olurlarsa olsunlar potansiyellerini ortaya koyabilecekleri ve bunun için de özel bir eğitime ihtiyaçları olmadıklarıdır. Zeka büyük oranda kalıtım yoluyla aktarılsa da çevre gelişmesinde çok önemli rol oynar. Kalıtım çocuğa bir potansiyel sağlar fakat çevre desteği olmazsa bu potansiyel hiç kullanılmadan öylece yitip gidebilir ya da çevresel koşulların iyiliği ile tam anlamıyla kullanılabilir de. Bu yüzden üstün zekanın da özel eğitime tabi olduğu kesinlikle unutulmamalıdır.

Üstün zekalı çocukların zaman zaman aileler için zorlayıcı olduğu söylenebilir. Onun ilgilerini anlayamadığınız ya da sorularını yanıtlayamadığınızda çaresiz hissettiğiniz anlar olabilir. Unutmayın, normalden sapan hiçbir durum kişinin kendisi için de çevresi için de hiç kolay değildir.

Her zaman uzman desteği almaya çalışın, bu konuda yalnız olmadığınızı göreceksiniz…

İnstagram Paylaşımlarıma da Göz Atın:

Son Yazılar

Affetmenin Dayanılmaz Hafifliği

Bir arkadaşına kırıldıktan sonra onu gerçekten affedebilmiş olanlar bir adım öne çıksın.

Hayatında en azından 1 büyük hatayı affetmiş olanlar iki adım öne.

Yetiştirme tarzları için ailesini gerçekten affetmiş olanlar üç adım öne.

Kendi hatalarını affetmiş olanlar dört adım öne çıkabilirler, onlar bitiş çizgisine vardılar.

Kimse yok mu?

Siz hangi basamakta kaldınız ?


Affetmek kimi zaman bir zayıflık gibi gözükür. Hata yapan birini bağışlamak aptallık olarak algılanır ya da asla affetmemek gururlu bir duruşu temsil eder.

Siz de böyle mi düşünüyorsunuz? Belki bu yüzden az önceki testte yolda kaldınız.

Peki sizce affetmek tam olarak ne demek ? Affettiğimiz herkesi yeniden hayatımıza mı alırız mesela ya da insanın kendini affetmesinden ne anlamak gerekiyor?

Bir insan size karşı bir suç işlediğinde mesela kalbinizi kırdığında ya da size yalan söylediğinde kalbinizde bir nokta belirir, sonra o kişi bu hareketleri tekrarlasa da tekrarlamasa da siz olanları tekrar tekrar düşündükçe bu noktalar birleşir büyür ve koca bir leke halini alır. Başlarda görmezden geldiğiniz o küçük küçük noktalar önce gözünüze batmaya başlar hızla artmaya devam ederse de gözünüz ondan başka bir şey göremeyecek hale gelir.

İşte böyle bir durumda kişi bu leke halini alan kırgınlığının esas kaynağını unutur ve kalbindeki lekeye odaklanmaya başlar. Düşündükçe büyütür onu ve büyüdükçe hakkında daha çok düşünmeye başlar.

Bize olumsuz duyguları hissettiren çoğu zaman yaşadığımız olayların kendisi değildir, o olaya dair düşüncelerimiz ve bu düşünceler dolayısıyla hissettiklerimizdir. Öyle ki yukarıda bahsettiğim kısır döngü işte bu basit denklem sebebiyle meydana gelir.

Neyse ki bu döngüden çıkabilmenin bir sürü yolu var. Fakat bana kalırsa bu yollardan en kesin iyileşme vadedeni affetmek.

Kestirme bir yol değil, hatta bazılarımız için dünyanın en zor şeyidir affetmek bunu biliyorum. Affedince karşıdakine bir tolerans göstermiş gibi hissedebileceğinizi kendinizi zayıf hissetmek istemediğinizin farkındayım.

Bu yüzden gelin şu sözünü ettiğim affetmenin ne olmadığına birlikte biraz bakalım:

1.Affetmek hatalara karşı üç maymunu oynamak değildir.

2.Affetmek sınırsız kabul edicilik demek değildir.

3.Affettiğin insanı yeniden hayatına almak zorunda değilsin.

4. Affetmek gurursuz olmak anlamına gelmez.

Peki affetmek nedir?

Yapılan hataları, söylenen sözleri yaşadıklarımızı ve tabi yaşayacaklarımızı hepimiz gün içerisinde bir işle meşgul olurken hatta uyurken bile tekrar tekrar düşünürüz. Bir sonuca varmaya yol haritası çizmeye ya da bitirilmemiş işlerimizi yoluna koymaya çalışırız. Bu kimi zaman acı verir kimi zaman da oldukça yorucudur. Bir de üzerine haksızlığa uğradığımızı düşünüyorsak içinden bir türlü çıkamayız.

Ben işte bu saydığım nedenlerden dolayı affetmeyi öneriyorum. Canınız yandı ya da siz birinin canını yaktınız. Hiç hak etmediğiniz bir muamele gördünüz belki hayatınızı hala size zindan edecek tarzda büyütüldünüz. Ama artık bunlar için hiçbir şey yapamıyorsunuz. Oturup düşünmekten o küçük noktayı aça aça kara bir leke haline getirmekten başka hiçbir şey.

Affedin ve bu işe kendinizden başlayın. Sebeplerinizi düşünün vardığınız sonuçları ve bu hatanın size neler kattığını. Neler öğrendiğinizi ve varış noktanızı görmeye çalışın. Affedemediğiniz başka bir insansa onun da sebeplerini görmeye çalışın. Size gerçekten büyük zararları dokunmuş birini tekrar hayatınıza almayın ve tam da bu yüzden affedin onu. Düşünüp zihninizde onu ve yaptıklarını var etmekten vazgeçmeye çalışın. Affedin ve uğurlayın. Çünkü bunu yapmadıkça size zarar veren düşünceler zararlı sarmaşıklar gibi zihninizi ele geçirmeye devam edecek ve belki de artık hayatınızda bile olmayan bir insan size dolaylı yoldan zarar verebilmeyi başaracak.

İstediğinizin bu olmadığına eminim.

Ayrıca hatalarınızın şu an olduğunuz kişi olmanıza yardımcı olduğundan ve bu yazının bu kısmına kadar geldiyseniz bir şeylerin farkında olduğunuzdan, değişim için gerekli güce sahip olduğunuzdan da eminim.

Lütfen unutmayın değişim bir anda gerçekleşmez ancak o sürece bir anda atılmalısınız.

Sürekli bitirilmemiş işlerle zihnini meşgul edenler ve bu düşünme eylemini dizginleyemeyenler için:

Otomatik düşünceler ve bilişsel çarpıtmalarla ilgili daha fazla okuma yapmak isteyenlere:

yazılarımı öneriyorum.

Keyifli okumalar dilerim..

08/01/2022

‘sabahın habercisi horoz, gün Tanrı’yı uyandırırmış..’

HAMLET – W. Shakespeare

Okul Öncesi ve Özel Eğitim Materyal Tasarım

1. 4 Parçalı Yapboz

Kimler İçin Uygun?

Özel eğitim sınıflarında eşini bulma, görselin diğer yarısını eşleme gibi görsel algı etkinlikleri için ve anaokulu/ kreşlerde etkinlik amaçlı kullanabilirsiniz. 2 ve 6 parçalı örneklerini de paylaşacağım siz de dilediğiniz ölçülerde tasarlayabileceğiniz için çocuklarınızın yaş ve gelişim düzeylerine göre uygun yapbozu kullanabilirsiniz.


Kullandığım Malzemeler:

1 mukavva ( mukavva yerine sert bir karton kullanabilir ya da ayakkabı kutusu gibi evinizde bulunan malzemelerden yararlanabilirsiniz.)

Yapıştırıcı

Makas

1 resim


Bunun için pinterest gibi platformlardan kesik çizgilerle kesme yerleri belirlenmiş bir resim seçebilirsiniz ya da istediğiniz bir resmi cetvelle siz de bölebilirsiniz.

Ben bu ayıcığı seçtim..

Resmimizi güzelce istediğimiz renklerde boyuyoruz.

Boyadığımız resmi aynı boyutlardaki bir mukavvaya ya da uygun sert bir kartona yapıştırıyoruz.

Şimdi kesme yerlerine dikkat ederek resmi 4 parçaya ayıracağız.

Işte 4 parçalı yapbozumuz hazır. 2 ve 6 parçalı versiyonlarını da aynı yöntemle hazırlayabilirsiniz onlar da harika oldu:

2. Saat

Kimler İçin Uygun?

Bu saati 2 amaçla kullanabilirsiniz. Saatleri henüz öğrenemeyecek düzeyde olan fakat rakamları tanıyan çocuklar için güzel bir sayı sayma etkinliği olacaktır. Aynı zamanda saatleri öğretmek istediğiniz çocuklarınız ya da öğrencileriniz için de keyifli bir materyal tasarlamış olacağız.


Kullandığım Malzemeler:

1 mukavva ( Aynı açıklama burası için de geçerli, mukavva yoksa benzer bir malzeme kullanalım)

2 A4 kağıdı

1 raptiye ve akrep yelkovan için bir parça karton.


A4 kağıdına istediğimiz ölçü ve boyutlarda bir saat çizerek işe başlıyoruz. Daha sonra çizdiğimiz bu saati keserek daha büyük boyuttaki mukavvanın ortasına yapıştırıyoruz. ( Mukavvayı büyük tutma nedenim ben bu şekilde yapıp daha sonra üst kısımlarından ip geçirerek duvara astım, siz nasıl kullanmak istediğinize göre değişiklik yapabilirsiniz.) Akrep ve yelkovan için kestiğim kartonları da ben önceki işlerden arta kalan mukavva parçalarına sardım bu şekilde daha sağlam oldu. Son olarak ortasından delerek raptiyeyle akrep yelkovanı da tutturursanız saatiniz hazır:

Bir A4 kağıdını küçük parçalara ayırıyoruz. Daha sonra her bir parçaya 1’den 12’ye kadar olan sayıları temsil edecek kadar semboller çiziyoruz.

Ben bu şekilde noktalarla belirttim:

Etkinliğimiz bittiğinde bu şekilde gözükecek. İster bir kere yapıp noktalı kağıtları yapıştırarak saati duvara asın isterseniz defalarca kullanın..

3. Şekil Eşleştirme Kutusu

Kimler İçin Uygun?

Özel eğitim sınıfları ve okul öncesi düzeylerine uygundur.


Kullandığım Malzemeler

1 kutu ( ben ayakkabı kutusu kullandım )

Makas / Yapıştırıcı

Şekillerin etrafını belirginleştirmek için keçe gibi bir malzeme


Kutunun üzerine şekilleri çizip kesiyoruz. Kestiğimiz parçaları atmıyoruz, kullanacağız.

Bu şekilde isteğe bağlı olarak etrafını kaplayarak belirgin hale getirebilirsiniz. Kestiğiniz parçaları kenara dizerek çocuğunuzun/ öğrencinizin uygun şekille eşleştirip kutuya atmasını isteyebilirsiniz.

4. Ritmik Sayma Kartları

Kimler İçin Uygun?

Rakamları öğretirken somutlaştırma yapmak istediğiniz bütün yaş ve gruplarda kullanabileceğiniz oldukça basit bir etkinlik.

Çocuklar sayı saymayı bir şekilde öğreniyorlar ama bu rakamları cisimleri sayma amacıyla kullanırken zorlanıyorlar. Bu şekilde rakamların nesneler ile karşılıklarını da göstereceğiniz bir materyal hazırlamış olacağız.


Kullandığım Malzemeler

A4 kağıdı

Boya kalemleri

Renkli ponponlar


Ben ponpon kullandığım için dairesel şekiller çizip boyadım.

Etkinliği uygularken önce siz ponponları sayarak yerleştirir daha sonra sırayla şimdi 1 ponpon al, şeklinde yönerge vererek çocuğun yapmasını sağlarsanız daha fazla verim alabilirsiniz. Öğretimi gerçekleştirdikten sonra birkaç kez karışık rakamlar vererek etkinliği tekrarlayalım. Son olarak kağıdı kaldırıp şimdi 3 ponpon al şeklinde yönergeler vererek kağıt olmadan nesneleri saymasını sağlayalım.


“Üstün Zekalı Çocuklar” için 7 cevap

  1. Yani sevgili Aygün üstün zekalı veya yetenekli veya üstün deha bir çocuk sahibi olmak yada istemek, kulağa ne kadar hoş gelsede, sonuçta sorunlarla sıkıntılarla boğuşmayı göze almak demek oluyor. Gerçekten ilginç ve bilgilendirici bir yazı olmuş çok teşekkür ederim elinize saglık😊🤩
    Çalışmalarınızda başarılar🤗🥰

    Liked by 1 kişi

    • Evet bazı sorunları beraberinde getiriyor.. Çok teşekkür ederim 😇😇 ben de size yazacaktım ne iyi oldu yorum yaptığınız, liebster yazınıza yayınladığınız tarihten hemen sonra yorum yapmıştım ama şu an baktığımda göremedim, üzüldüm bir sorun mu oluşmuş acaba 🤔😔

      Beğen

  2. Normal zekalı olsun öğretmek daha kolay olur. Üstün zekalı çocuğum olsun hiç istemedim zeki olsun demişimdşr😁 üstün zeka kolay iş değil evet.👍 güzel bir konu işlemişsin.💞💞

    Liked by 2 people

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: