Modern Yaşamda İlkel Bir Yaratık: İnsan

Bir davranış görüyoruz bazen hiç üzerinde durmamız gerekmiyor fakat bazen iyi bazen ise kötü olarak nitelendirmemiz gerekiyor. Öncelikle, bu nitelendirme insanların doğasının bozuk olduğundan ya da başka herhangi bir iğreti sebepten öte gelmez, bunu yaparız çünkü hayatta kalmamıza yardımcı olur. Bir davranışı kötü olarak nitelendirip ilerki yaşantılarda bundan kaçınmak en eski hayatta kalma yöntemlerinden birisidir. Doğaldır, bu yüzden işe yarar.

Ben yaramadığı durumlardan söz etmek istiyorum. Ben, yaşantılardan, yaşam şartlarından, kültürün kişiye biçtiği kaftandan ve bu kaftan üzerine olmayanlardan, kısaca hepimizden bahsetmek istiyorum.

Bizim uydurduğumuz sınırlardan kalıplardan, bunlardan kurtulamayınca acı çeken ruhlarımız adına konuşmak istiyorum.

Herkes gibi olmaya çalışmaktan, artık herkesin de bundan rahatsız olmasından bahsediyorum. Tanıdık geldi mi?

Gelmediyse baştan alalım.

Kültür nedir? Tanım itibariyle, insanların tarihsel süreç boyunca edinmiş oldukları birtakım norm ve alışkanlıklara kültür denir. Bir bölgedeki yaygın olan giysiler gibi yaygın olan dini inanç da bazı insanlar için kültürden öteye gidemez. Bu şekilde doğduysan, hayatında hiç sormadıysan; başka türlü olabilir miydi diye araştırmadıysan, o giysiyi, o inancı, o yemeyi, sen mi seçtin, yoksa tüm bunlar seni mi seçti?

Hangi durumlarda seçen konumundayız? Bunu daha iyi anlamlandırabilmek için bir yolculuk yapalım ve mesela biraz daha doğuya gidelim, yetmezse biraz da güneye inelim:

Afrikada ve Ortadoğuda geleneksel olarak yaygın bir biçimde uygulanan ve Birleşmiş Milletler ve Dünya Sağlık Örgütü tarafından ‘genital sakatlama’ olarak adlandırılan kadın sünneti. Duymuş muydunuz? Bu işlm çoğunlukla ilkel metotlarla uygulanmakla birlikte kullanılan aletlerin tek seferlik olmaması hijyen sağlanmaması gibi nedenlerle buna maruz kalan kadınların bulaşıcı hastalığa yakalanma riski çok yüksek ve bunun yanında bu kadınların büyük bir çoğunluğu yaşadıkları kan kaybından ötürü ne yazık ki hastalık kapan kadınlar kadar bile yaşayamıyorlar.

Yapılan bu vahşetin en önde gelen nedeni ise kadınların namuslarını korumalarını sağlamak ve bunu da genital bölgelerini tahrip ederek yapmaya çalışmak.

İyi de bunun bizimle ne alakası var, değil mi? Dönelim, topraklarımıza ayak basalım. Bakalım neler göreceğiz:

Neyse ki geleneksel olarak kadınların en temel hak ve özgürlüklerinden birine bıçakla saldırmıyoruz – genellikle – peki biz nelerle saldırıyoruz? Yoksa jilet dilimizin altında mı bekliyor?

Kadın dediğin ile başlayan cümleler erkek adamı betimleyen kalıplar bizi yıkmıyor mu dersiniz? Yaralamıyor mu?

Nasıl yaşamak istediğimize karar veremediğimiz, seçimler yapamadığımız bir evrende ondan beklenilen hazır kalıplarla konuşan belirli durumlara önceden belirlenmiş hazır tepkiler veren bir yapay zekadan ne kadar farklı davranabiliriz?

Hani başta etiketler doğaldır demiştik, ama ne kadarı, bundan bahsetmemiştik. Hayatında hiç yılan görmemiş bir insan yılandan korkabilir mi? Evet. Yılan zehirlidir, zarar verebilir bu sebeple zihnimiz bize uzak durmamızı ve kaçınmamızı söyler. Hayatında hiç x şehrinden y ülkesinden birkaç ton açık ya da koyu tene sahip bir insandan bir zarar görmemiş bir kişi bu niteliklere sahip bir insanın da değil tümünün hepsinin kötü olduğunu düşünüp, yetinmeyip ölmelerini ister mi? İstiyorsa, bunun akla yatan bir açıklaması olabilir mi?

Belki hepimiz için şapkayı önümüze koyup düşünme zamanı gelmiştir. Belki bir şeyleri yanlış anlamış ve bir yerlerde de hata yapmışızdır.

Belki tarım devrimi sahiden bir aldatmacadır’* ya da belki bizim için hala umut vardır.

Son olarak;

Tanrı, hiçbir çocuğu kötü olsun diye yaratmaz. Onu kötü yapan, kötü eğitimdir. Kötü anne baba, kötü çevre, kötü yönetim balçık gibidir, zavallı yavruları da çekip yutar.’*


1- Yuval Noah Harari – Hayvanlardan Tanrılara: Sapiens kitabında insanların yerleşik hayata geçmesine ve modern yaşamın ilk tohumlarının atılmasına zemin hazırlayan tarım devrimini tarihin en büyük aldatmacası olarak tanımlar.

2-Victor Hugo – Sefiller


Modern Yaşamda İlkel Bir Yaratık: İnsan’ için 2 yanıt

  1. Çok doğru şeyler yazmışsınız,hepsi doğru tespitlerden oluşuyor,elimizden bir şey gelmese de,bunun gibi konular hakkındaki tavrımız,tam da bu olmalıdır,yüreğinize ve klavyenize sağlık : )

    Liked by 1 kişi

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s